ઓવો આદિવાસી વીર જેણે છોડાવ્યા હતા અંગ્રેજોના છક્કા, એક ઈશારા પર રોકાઈ જતી હતી ચાલતી ટ્રેન
ઓવો આદિવાસી વીર જેણે છોડાવ્યા હતા અંગ્રેજોના છક્કા, એક ઈશારા પર રોકાઈ જતી હતી ચાલતી ટ્રેન

ઓવો આદિવાસી વીર જેણે છોડાવ્યા હતા અંગ્રેજોના છક્કા, એક ઈશારા પર રોકાઈ જતી હતી ચાલતી ટ્રેન

એક એવો આદિવાસી વીર જેણે અંગ્રેનોજા છોડાવી દીધા હતા છક્કા, ત્યાર બાદ અંગ્રેજોએ જ તેને નામ આપ્યું હતું.. ઈન્ડિયન રૉબિન હુડ

આશા છે કે, તમે અનેક આદિવાસી વીરોની કહાનીઓ સાંભળી હશે. અને ક્યારેક તેમના વિશે સાંભળ્યું પણ હશે. દેશમાં આદિવાસી વીરોની એક અદભૂત ભુમિકા હંમેશા રહી છે. જેમણે અંગ્રેજો સામે લડાઈ લડી છે. આવો જ એક વીર આદિવાસી હતો. જેમનું નામ છે અમર શહીદ ટંટ્યા ભીલ. જેમનું કર્મસ્થળ પાતાલપાની રહ્યું છે. આવો જાણીએ તેમની સાથે જોડાયેલી વીરતાની કહાની.

આપને જણાવી દઈએ કે આ કહાની મધ્યપ્રદેશના બે જિલ્લાઓ વચ્ચેની છે. જી હાં તમે ક્યારેય ઈન્દૌર-ખંડવા રેલવે રુટ પર ગયા હોય તો તમને ખબર હશે કે, પાતાલપાની એટલે કે, કાલાપાની સ્ટેશન પહોંચવા પર ટ્રેન થોડી વાર માટે રોકાઈ ગઈ હશે. હવે તમે વિચારી રહ્યા હશો કે, તેમાં તો વળી મોટી વાત શું છે..? ભારતીય ટ્રેક ચાલતા-ચાલતા ક્યાંય પણ રોકાઈ જાય છે. પરંતુ અહીં અમે આપને જણાવી દઈએ કે, આ જગ્યા પર ટ્રેન રોકાવા પાછળનું કારણ ખુબ અજીવ છે.

જીહાં તમને જણાવી દઈએ કે, અહીં ટ્રેન એટલા માટે રોકાય છે. કારણ કે, ટ્રેનનું અહીં રોકાવું મતલબ કોઈ વીરને સલામી આપવી એવું થાય છે. અને આ વીક કોઈ અન્ય નહીં પરંતુ ટંટ્યા ભીલ જ છે. જેમને ખુબ સ્નેહ સાથે ટંટ્યા મામા કહેવામાં આવે છે. આપને જણાવી દઈએ કે, આ સલામી એ દિવંગત આત્માને જ આપવામાં આવે છે. જેમને ઈન્ડિયન રોબિન હુડ કહેવામાં આવતા હતા.

ભીલ પરિવારમાં ટણ્ડ્રાનો થયો હતો જન્મ જે બાદમાં બન્યા ટંટ્યા
આપને જણાવી દઈએ કે, તે સમયમાં જ્યારે દેશમાં ઈસ્ટ ઈન્ડિયા કંપનીએ સંપૂર્ણ રીતે કબજો કરી લીધો હતો. મુગલ દરબારનો અંત થઈ ચૂક્યો હતો. પોલીસ પણ અંગ્રેસ અધિકારીઓના ઈશારે પર નાચતી હતી. તે સમયમાં 1840ની આસપાસ મધ્યપ્રદેશના ખંડવામાં એક આદિવાસી ભીલ પરિવારમાં એક બાળકનો જન્મ થયો. જેનું નામ ટણ્ડ્રા ભીલ રાખવામાં આવ્યું હતું. તે બાળપણથી જ સામાજીક કામોમાં રુચી ધરાવતા હતા. દરેક પ્રકારની અસમાનતા અને ભેદભાવથી તેમને નફરત હતી. અને આજ કારણે તેઓ ગુસ્સામાં પણ આવી જતા હતા. આ તમામ કારણોના કારણે વિરોધિઓએ ટંટ્યા નામ આપ્યું. જે શબ્દનો અર્થ થાય છે ઝઘડો, અને ધીરે-ધીરે ટંટ્યાની પાછળ મામા જોડાઈ ગયું અને તેમનું નામ ટંટ્યા મામા થઈ ગયું.

ગરીબોના મસીહા બની ઉભર્યા તો પ્રભાવિત થયા તાત્યા ટોપે
આપને જણાવી દઈએ કે, ટંટ્યા ભીલને આદિવાસીઓની સ્થિતિ ખુબ પરેશાન કરતી હતી. આર્થિક અસમાનતા દૂર કરવા માટે તેમણે અમીરો અને સેઠોના ઠેકાણાઓ પર ધાડ પાડવાનું શરૂ કર્યું. તેમની ટૂંકળી આ કામ ગરીબોની ભૂખ મિટાવવા માટે કરતી હતી. તેવામાં ટંટ્યાની ટૂંકડીએ સૌથી વધુ ધાડ અંગ્રેજ ઓફિસરોના ઘરો પર કરી. ગરીબો પર અંગ્રેજોની શોષણ નીતિની વિરુદ્ધ તેમનો અવાદ લોકોને પસંદ આવવા લાગ્યો. અને તેઓ ગરીબ આદિવાસિઓ માટે મસીહા બનીને ઉભરી આવ્યા. અંગ્રેજોએ તેમને ઈન્ડિયન રોબિન હુડ કહેવાનું શરૂ કરી દીધું. જ્યારે તાત્યા ટોપેએ તેમનાથી પ્રભાવિક થઈને તેમને ગુરિલ્લા યુદ્ધમાં દક્ષ બનાવ્યો.

અંગ્રેજી દસ્તા સામે આદિવાસી સંઘર્ષ 1757 પછી જ શરૂ થયો હતો.
સ્વતંત્રતાના પ્રથમ યુદ્ધની શરૂઆત કદાચ 1857 પછી થઈ હશે, પરંતુ એવું કહેવામાં આવે છે કે આદિવાસી બળવો પ્લાસીના યુદ્ધ (1757) પછી જ શરૂ થયો હતો. ઝારખંડમાં તે જ સમયે અંગ્રેજી દાસ્તા સામે આદિવાસી સંઘર્ષ 1855માં શરૂ થયો હતો. એ જ સમયગાળામાં સિદો-કાન્હા અને ફૂલો-ઝાનુના નામ અગ્રેસર છે. અહીં, 1857 થી 1889 સુધી, ટંટ્યા ભીલે બ્રિટીશરોના નાકમાં દમ કરી રાખ્યો હતો. તે અંગ્રેજો ઉપર હુમલો કર્યા પછી પક્ષીની જેમ ગાયબ થઈ જતો હતો. આ સ્વાતંત્ર્ય સેનાનીની બહાદુરી અને અદમ્ય સાહસના કિસ્સા સામાન્ય બનવા લાગ્યા હતા. હતી.

પોતાના લોકોના દગાના કારણે જ પકડાઈ ગયા, ડિસેમ્બર 1889ના રોજ ફાંસી આપી.
એક સમય એવો આવ્યો જ્યારે બ્રિટીશરો ટાંટ્યા મામાની ગિરિલા લડાઇથી કંટાળી ગયા હતા. આવી સ્થિતિમાં, બ્રિટીશ અધિકારીઓએ ટાંટ્યાના લોકોને ત્રાસ આપવાનું શરૂ કર્યું. અંતે એક દિવસ તેને આમાં સફળતા મળી. તે પોતાના લોકો સાથે વિશ્વાસઘાતનો શિકાર બન્યો અને આમ ભીલ જાતિનો આ હીરો અંગ્રેજી પોલીસ દ્વારા પકડાઈ ગયો. 4 ડિસેમ્બર 1889માં તેને ફાંસી આપવામાં આવી.

બ્રિટિશરોએ મૃતદેહને ખાંડવા રેલ્વે રૂટ પરના પાતાલપાની (કલાપાણી) રેલ્વે સ્ટેશન પર લઈજઈને ફેંકી દીધો. જ્યાં આજે તેમનું સમાધી સ્થળ છે અને તેમના માનમાં સન્માન માટે ટ્રેન પણ થોડા સમય માટે અહીં રોકાઈ જાય છે.

આજે પણ લોકપ્રિય છે ટંટ્યા મામાની કહાની
ટાંટ્યા મામા તેમની સામાજિક સેવાઓ અને દેશભક્તિ માટે આજે પણ યાદ છે. તે મધ્યપ્રદેશ અને છત્તીસગઢના આદિવાસી ઘરોમાં પૂજાય છે. તે જ સમયે તેમની સાથે સંબંધિત ઘણી દંતકથાઓ પણ લોકપ્રિય છે. એમ કહેવાય છે કે, તેની પાસે અલૌકિક શક્તિઓ હતી. તે બધા પ્રાણીઓ અને પક્ષીઓની ભાષાઓ સમજી શકતો હતો. ટાંટ્યા તે જ સમયે 1700 ગામોમાં સભાઓ યોજતો હતો. 2000 બ્રિટિશ પોલીસ પણ તેને પકડી શક્તિ નહીં. એટલું જ નહીં, તે અંગ્રેજો વગેરેની નજરથી ગાયબ થતો હતો. ભલે ગમે તે હોય, પણ એક વાત સાચી છે કે ટાંટ્યા મામાની બહાદુરીની વાતો આજે પણ પ્રચલિત છે અને આદિવાસી સમાજ તેમને ખૂબ આદરથી યાદ કરે છે.

Leave a Reply

Your email address will not be published.